โรคกล้ามเนื้อและกระดูกจากงาน (Musculoskeletal Disorders: MSDs) โดยเฉพาะอาการปวดหลังส่วนล่าง (Low Back Pain) เป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของการลางานในภาคอุตสาหกรรม การประยุกต์ใช้หลักการยศาสตร์ (Ergonomics) จะช่วยรักษาโครงสร้างกระดูกสันหลังของแรงงานในระยะยาว
1. ข้อกำหนดน้ำหนักยกสูงสุดตามกฎหมายแรงงานไทย
กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับงานยกของหนัก พ.ศ. 2547 กำหนดอัตราน้ำหนักยกด้วยแรงกายสูงสุดดังนี้:
- ลูกจ้างเพศหญิง: ยกของหนักไม่เกิน 20 กิโลกรัม
- ลูกจ้างเพศชาย: ยกของหนักไม่เกิน 55 กิโลกรัม
- เยาวชนหญิง (อายุ 15-18 ปี): ไม่เกิน 20 กิโลกรัม
- เยาวชนชาย (อายุ 15-18 ปี): ไม่เกิน 25 กิโลกรัม
2. ท่าทางยกของที่ถูกต้องตามหลักสรีรศาสตร์
ยืนชิดวัตถุ แยกเท้ากว้างเท่าวัดไหล่ ย่อเข่าลงแทนการก้มหลัง รักษาแนวกระดูกสันหลังให้ตรง และใช้แรงส่งจากกล้ามเนื้อต้นขาในการยกขึ้น
ก้มหลังยกของโดยไม่งอเข่า บิดเอี้ยวลำตัวขณะกำลังยกของหนัก หรือยกของที่มีขนาดใหญ่จนบดบังสายตา
3. ประโยชน์และการเลือกใช้เข็มขัดพยุงหลัง (Back Support Belt)
เข็มขัดพยุงหลังที่มีแกนดามสเตนเลสหรือโพลีคาร์บอเนต ช่วยเตือนสติให้ผู้สวมใส่ไม่ก้มตัวผิดท่า เพิ่มแรงดันในช่องท้อง (Intra-Abdominal Pressure) เพื่อช่วยพยุงแนวกระดูกสันหลังส่วนเอว (L1-L5) ควรเลือกรุ่นที่ผลิตจากผ้ายืดอีลาสติกเกรดระบายอากาศ เพื่อไม่ให้อับชื้นขณะปฏิบัติงาน
ควรปรับระดับความตึงของสายรัดเข็มขัดพยุงหลังให้กระชับเฉพาะช่วงเวลาที่ต้องยกของ และปลดความตึงออกในระหว่างพัก เพื่อป้องกันไม่ให้กล้ามเนื้อแกนกลางลำตัวลีบจากการพึ่งพาอุปกรณ์พยุงมากเกินไป
